Schimmel door een lekkage: herkennen, oorzaak vinden en aanpakken

Schimmel is een gevolg, geen oorzaak

Schimmelsporen zitten overal in de lucht. Ze gaan pas groeien als een oppervlak lange tijd vochtig blijft. Een lekkage zorgt voor precies die omstandigheden: een vaste natte plek, vaak op een plek waar weinig lucht stroomt, zoals boven een verlaagd plafond, achter een kast of in een hoek. De schimmel vertelt u dus vooral dat er een vochtprobleem is. Waar dat vocht vandaan komt, is de echte vraag.

Schimmel door lekkage of door condens?

Ook zonder lek kan schimmel ontstaan, door condens. Het verschil herkent u aan het patroon:

• Lekkage: een begrensde plek met een vochtrand, vaak met een gele of bruine kring eromheen
• Lekkage: de plek ligt bij een leiding, onder de badkamer, onder het dak of rond een kozijn
• Lekkage: de plek groeit na regen of na het douchen, of blijft constant nat
• Condens: verspreide puntjes in hoeken, achter meubels en rond ramen
• Condens: vooral in de winter, in slaapkamers en badkamers met weinig ventilatie
• Condens: wordt duidelijk minder met ventileren en stoken

Twijfelt u, dan geeft een meting uitsluitsel. Een muur die diep in de steen nat is, wijst op een lekkage of doorslaand vocht. Vocht dat alleen aan het oppervlak zit, wijst op condens. Met vochtmeting en een warmtebeeldcamera maken wij dat onderscheid.

Schimmel op het plafond na een lekkage

Schimmel op het plafond verschijnt vaak rond een oude of nog actieve vochtplek. Water van een lekkage in het plafond, uit de badkamer erboven of van het dak houdt het gips nat. Zit de schimmel binnen een bruine kring, dan is de lekkage vrijwel zeker de oorzaak. Hoe u zo'n vochtplek beoordeelt, leest u in vochtplekken op het plafond.

Schimmel op de muur door een lekkage

Op de muur ontstaat schimmel door een lekkende leiding in de wand, door regenwater dat via voegen of een kozijnaansluiting binnendringt, of door water dat van boven langs de muur naar beneden loopt. Bij een lekkage in de muur zit de schimmel meestal in een duidelijk afgebakend gebied, terwijl condensschimmel verspreid in hoeken zit. Meer over de oorzaken van een natte muur leest u in vochtige muur of vochtplek.

Schimmel door een daklekkage

Een daklekkage geeft vaak eerst schimmel op plekken die u zelden ziet: het dakbeschot, de isolatie en de onderkant van de dakplaten. Op de zolder ziet u dan zwarte vlekken op hout, natte isolatie of u ruikt een muffe lucht. Omdat regenwater over balken wegloopt, ligt de schimmelplek niet altijd onder het lek.

Waarom schoonmaken niet genoeg is

Schimmel wegpoetsen of overschilderen haalt het zichtbare deel weg, maar niet de schimmel in het materiaal, en zeker niet het vocht. Binnen enkele weken staat de vlek er weer. Ook een muffe lucht blijft vaak hangen, zie ons artikel over een muffe geur in huis. De juiste volgorde is altijd dezelfde:

• Spoor de bron van het vocht op
• Laat de oorzaak repareren
• Laat het materiaal volledig drogen
• Verwijder de schimmel en herstel de afwerking

Hoe drogen na een lekkage werkt, leest u in waterschade herstellen en drogen. Voor het herstel van de wand zelf, zie muur herstellen na een lekkage.

Schimmel voorkomen direct na een lekkage

De eerste dagen na een lekkage bepalen of er schimmel komt. Hoe korter materiaal nat blijft, hoe kleiner de kans. Zet de watertoevoer dicht als het lek nog actief is, haal natte vloerkleden, kartonnen dozen en textiel weg en zorg voor luchtstroming, bijvoorbeeld door kastdeuren open te zetten en meubels van natte muren af te schuiven.

Gipsplaat, isolatie en vloerbedekking die doorweekt zijn, drogen vaak niet uit zichzelf goed genoeg. Dan is professioneel drogen nodig, met bouwdrogers en soms door kleine openingen in een wand of vloer. Welke stappen u in de eerste uren zet, leest u in wat te doen bij waterschade. Het belangrijkste blijft: zolang de bron niet is gevonden, wordt alles wat u droogt opnieuw nat.

Wat u zelf kunt doen

• Ventileer de ruimte goed en houd de deur naar de rest van het huis dicht
• Maak een kleine, oppervlakkige plek schoon met een schimmelreiniger en draag handschoenen
• Fotografeer de schimmel en de vochtplek met datum, voor uw verzekeraar
• Laat grote oppervlakken en schimmel in isolatie of op hout over aan een vakman
• Schilder niet over schimmel zolang het vocht er nog zit

Komt de schimmel na schoonmaken terug, dan is er een vochtbron die moet worden opgespoord. Wij stellen vast of het om een lekkage, doorslaand vocht of condens gaat, en waar de bron precies zit. De metingen, de oorzaak en het advies voor herstel leggen wij vast in een lekdetectierapport, dat u ook voor uw verzekeraar kunt gebruiken.